ΤΡΟΧΑΔΗΝ

6/recent/ticker-posts

Header Ads Widget

Το όραμα του ΑΚΕΛ για μια Σοβιετική Κύπρο. Στο φως έγγραφο του 1964


Άγνωστες σελίδες της ιστορίας της Κύπρου

Άντης Ροδίτης

Μια άγνωστη επιστολή του Βοηθού ΓΓ του ΑΚΕΛ Ανδρέα Φάντη του 1964. Πώς η «ενωτική» στήριξη προς τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο ήταν ευκαιριακή και ψηφοθηρική. Το ΑΚΕΛ είχε «τα μέσα» και την κατάλληλη στιγμή θα αντικαθιστούσε τον «ιμπεριαλιστικό κύκλο» του Αρχιεπισκόπου και τη «νέο-φασιστική ΕΟΚΑ» με μια «αληθινά λαϊκή δημοκρατία.»

Στις 28.5.1966 η εφημερίδα «Μάχη» της Λευκωσίας δημοσίευσε φωτοτυπία επιστολής του Β. Γ. Γραμματέα τού ΑΚΕΛ, Ανδρέα Φάντη, σε επιστολόχαρτο τού ΑΚΕΛ, η οποία έφερε ημερομηνία 10.4.1964.

Η επιστολή απευθυνόταν προς τη Ντίνα Φόρτι τού Κομμουνιστικού Κόμματος Ιταλίας. Είχε φανερά συνωμοτικό ύφος και αναφερόταν σε πρόσφατη επίσκεψη «φίλου» της Φόρτι στην Κύπρο, στον οποίο ο Φάντης έστελνε «αδελφικούς χαιρετισμούς». Γινόταν επίσης λόγος σε συνομιλία τής Φόρτι με τον Ηλία Ηλιού και στην πρόοδο που είχε κάμει τα τελευταία χρόνια το ΑΚΕΛ στην Κύπρο πέραν κάθε προσδοκίας και προγραμματισμού. Συγκεκριμένα ο Φάντης τής έγραφε ότι το ΑΚΕΛ βρισκόταν τώρα «πέντε χρόνια νωρίτερα κοντά στον τελικό του στόχο από ό,τι είχε προσχεδιάσει.» Συμφωνούσε με τον Ηλιού πως οι σύντροφοι στην Ελλάδα έπρεπε να υιοθετήσουν «ενωτικό» προσανατολισμό αφού αυτό υπαγόρευε η «έξαρση τού εθνικισμού» και αυτό θα προσέλκυε πολλούς οπαδούς στο κόμμα. (Η ίδια παραπλανητική, ψηφοθηρική τακτική σε βάρος τού λαού είχε ακολουθηθεί και την περίοδο 1949-50).

Από την άλλη αποκάλυπτε τη δολιότητα εξηγώντας και γιατί η Ένωση δεν συνέφερε στο ΑΚΕΛ, αφού σε περίπτωση που γινόταν, οι σύντροφοι θα υφίσταντο τις ίδιες διώξεις που υπέστη στην Ελλάδα το ΚΚΕ «στα χέρια τής αντιδραστικής μοναρχικής αστυνομίας.»

Εξάλλου, το ΑΚΕΛ δεν μπορούσε να ταυτιστεί με τους αντιπολιτευόμενους τον Αρχιεπίσκοπο, αφού χάρη στη στήριξη που έδινε στον Αρχιεπίσκοπο πήγε τόσο καλά σαν κόμμα τα τελευταία χρόνια.

Η επιστολή κατέληγε «πάρα πολύ εμπιστευτικά» στην αποκάλυψη ότι το ΑΚΕΛ είχε τώρα εξασφαλισμένα και «τα μέσα» (!;) προς την επίτευξη τού τελικού του στόχου, μιλούσε για «επαρκή αποθέματα brn» (Bren guns;), για «τεχνικούς συμβούλους», για «πολλές διαφορετικές ποικιλίες» αλλά και για ετοιμότητα δράσης, που θα αντικαθιστούσε τον «ιμπεριαλιστικό κύκλο» τού Αρχιεπισκόπου και τη «νέο-φασιστική ΕΟΚΑ» με μια «αληθινά λαϊκή δημοκρατία.»

Τη μέρα τής δημοσίευσης τής επιστολής, ο διευθυντής τής «Μάχης» Νίκος Σαμψών, κατά καιρούς στενός συνεργάτης τού Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, δημοσίευσε άρθρο-έκκληση προς την Κυπριακή Κυβέρνηση ν’ αναλάβει δράση για να «τερματιστεί η συνωμοσία». Αυθημερόν, επίσης, η φιλοκυβερνητική απογευματινή «Τελευταία Ώρα», δημοσίευσε ότι η επιστολή ήταν ήδη γνωστή στον Αρχιεπίσκοπο, ο οποίος «ήταν πεπεισμένος πέραν πάσης αμφιβολίας ότι ήτο πλαστή».

Ο Σαμψών επέμενε με καθημερινά άρθρα πως ήταν γνήσια. Στις 2 Ιουνίου η «Χαραυγή» και η «Τελευταία Ώρα» ανήγγειλαν αγωγή επί λιβέλλω τού Α. Φάντη εναντίον τής «Μάχης». Τα άρθρα τής «Μάχης» συνεχίσθηκαν καθημερινά μέχρι και τις 8 Ιουνίου και μετά – τίποτε! Η υπόθεση έκλεισε διαμιάς και δια παντός (με παρέμβαση τού Αρχιεπισκόπου θα πρέπει να υποθέσει κανείς γιατί δεν υπήρχε άλλη δύναμη που θα μπορούσε να το κάμει) και δεν ξανακούσθηκε για το θέμα ποτέ τίποτε από κανένα. Ούτε η «Μάχη» επέμενε ούτε το ΑΚΕΛ.

Απόπειρα τού γράφοντος να εντοπίσει άλλο σχετικό υλικό από τα αρχεία τής «Μάχης» δεν κατέληξε πουθενά. Η τελική ενημέρωσή του ήταν ότι, λόγω πολλών μετακινήσεων των γραφείων και των περιπετειών τής εφημερίδας, δεν υπάρχουν αρχεία εκείνης τής εποχής.

(Αυτούσια ολόκληρη η επιστολή υπάρχει στο βιβλίο “Κουράγιο Πηνελόπη”, Αρμός 2010, σελ. 380-382)

Σημερινή

Δημοσίευση σχολίου

0 Σχόλια