Facebook, ο πληγωμένος γίγαντας

Νεφέλη Λυγερού

Υπάρχει ένα κίνημα που καλεί τους χρήστες σε διαγραφή της δημοφιλούς πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης (#DeleteFacebook) ενισχύεται μέρα με τη μέρα, ώρα με την ώρα. Αξιοσημείωτο είναι ότι μεταξύ των εξαγριωμένων πολιτών και μέχρι πρότινος χρηστών του δικτύου βρίσκονται άτομα που συνέβαλαν στην εδραίωση του. Μία τέτοια περίπτωση είναι και ο Μπράιαν Άκτον, ένας εκ των ιδρυτών της εφαρμογής Whatsup που πληρώθηκε 19 δισ. δολάρια από τον Μαρκ Ζούκεμπεργκ για να πουλήσει την startup του.

Πριν την εξαγορά μαμούθ είχε στείλει το βιογραφικό του στο Facebook, αλλά είχε κοπεί στην τελευταία συνέντευξη που έδωσε στον ίδιο τον Ζούκεμπεργκ! Έχοντας 19 δισ δολάρια στην τσέπη του, ο Μπρίαν εγκατέλειψε το WhatsApp και το Facebook πέρυσι, όταν και αποφάσισε να επικεντρωθεί στην οικοδόμηση μίας μη κερδοσκοπικής τεχνολογικής εταιρείας που θα συνέβαλε στο κοινό καλό». Mε ένα λακωνικό αλλά άκρως ευθύ post του στο Twitter πήρε θέση: «Έφτασε ο καιρός. Διαγράψτε το Facebook».

Η διάσταση που έχει λάβει το σκάνδαλο της Cambridge Analytica οφείλεται ως έναν βαθμό και στο γεγονός ότι η αμφιλεγόμενη και σκοτεινή πλευρά του Facebook ήταν λίγο ως πολύ γνωστή. Τέτοιου είδους πρακτικές, όπως η διαρροή, υποκλοπή και εκμετάλλευση προσωπικών δεδομένων δεν περιορίζεται, άλλωστε, στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ούτε αφορά αποκλειστικά την προεκλογική καμπάνια του 2016, ούτε αγγίζει μονάχα ψηφοφόρους ή διεθνούς βεληνεκούς διασημότητες.

Η μεγαλύτερη βάση δεδομένων
Το Facebook είναι η μεγαλύτερη φωτογραφική βάση δεδομένων που δημιουργήθηκε ποτέ. Στους υπολογιστές του είναι αποθηκευμένες δύο δισεκατομμύρια φωτογραφίες χρηστών και κάθε μέρα προστίθενται και άλλες. Κάθε μέρα 200.000 άτομα δημιουργούν σελίδα. Κάθε χρήστης αναρτά κατά μέσο όρο 44 φωτογραφίες συνδεδεμένες με το προφίλ του.

Τα αθώα-χαριτωμένα και διασκεδαστικά κουίζ και γκρουπ παρέχουν πληροφορίες για την προσωπική ζωή του κάθε χρήστη. Από τεστ προσωπικότητας και ευφυίας μέχρι σε ποια κομματική παράταξη ανήκει κανείς, τι ταινίες βλέπει, τί επιθυμεί να αποκτήσει και πού επιλέγει να διασκεδάσει τα βράδια. Πρώην στελέχη της εταιρείας, στο παρελθόν παραιτήθηκαν, καταγγέλλοντας το παγκόσμιο αυτό φακέλωμα προς χάρη των μεγάλων πολυεθνικών και των διαφημιστών που αποθεώνουν τα εξειδικευμένα δημογραφικά στοιχεία.

Μεγάλες εταιρείες, άλλωστε, επιλέγουν ή απορρίπτουν πλέον υποψηφίους υπαλλήλους τους βάση των προφίλ που εκείνοι διαθέτουν στο Facebook. Οι σημαντικότερες εταιρίες μετρήσεων και πολιτικής επικοινωνίας ανέκαθεν συνεργάζονταν με την πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης, όπως, φυσικά, και οι ισχυρότερες πολυεθνικές. Και γιατί όχι; Διαπιστώνουν ότι μπορούν να κατευθύνουν τη διαφημιστική τους καμπάνια στο πλέον εξειδικευμένο κοινό που δημιουργήθηκε ποτέ.

600.000 παραβιάσεις λογαριασμών
Ήδη οι μεγαλύτερες εμπορικές επωνυμίες του πλανήτη έχουν υπερήφανα ανακοινώσει τη συνεργασία τους με το εξωστρεφές Facebook. Ακόμα και ένας απλός χρήστης που επιθυμεί να προωθήσει τη δική του εταιρεία ή προϊόν απευθύνεται με μικρό κόστος στη διαφημιστική πλατφόρμα του Facebook. Πρόκειται για τον πλέον αποτελεσματικότερο τρόπο για να φτάσει το μήνυμά στους σωστούς αποδέκτες.

Για τους παραπάνω λόγους δεν είναι λίγοι εκείνοι που πίσω από την επιτυχημένη διαδραστική πλατφόρμα επικοινωνίας, διέκριναν εξαρχής το πιο διευρυμένο και πετυχημένο πείραμα του σύγχρονου καπιταλισμού. Ποτέ ξανά οι πολίτες δεν έκαναν αυτοβούλως μία καθημερινή διαδικτυακή ψυχανάλυση, καταθέτοντας τις προτιμήσεις τους ακόμα και για τα πλέον προσωπικά θέματα.

Εξάλλου, το Facebook δεν χρειάζεται να δημιουργεί περιεχόμενο για να προσελκύσει χρήστες. Οι χρήστες δημιουργούν περιεχόμενο και αυξάνουν τον αριθμό των συνδέσεων. Το Facebook απλά θέτει τις σωστές ερωτήσεις με τον πλέον έξυπνο τρόπο. Και το σημαντικότερο; Ποτέ δεν ξεχνάει. «Κρατάει αντίγραφα όλων των πληροφοριών για εύλογο χρονικό διάστημα». Εξάλλου, δεν έχει κρύψει την πιθανότητα να μοιραστεί τις πληροφορίες αυτές, ειδικά όταν πρόκειται για εξουσιοδοτημένες κρατικές υπηρεσίες.

«Χρησιμοποιώντας το Facebook συμφωνείτε στη μεταφορά προσωπικών σας δεδομένων στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Μπορεί να υποχρεωθούμε να διαθέσουμε τα προσωπικά σας στοιχεία έπειτα από νομικές αιτήσεις ή δικαστικές αποφάσεις. Αυτό μπορεί να σημαίνει τη διανομή πληροφοριών σε τρίτες εταιρίες, δικηγόρους ή πράκτορες κυβερνητικών υπηρεσιών», γράφουν με μικρά γράμματα οι υποσημειώσεις που ποτέ κανείς δεν μπαίνει στον κόπο να διαβάσει. Σε καθημερινή βάση παραβιάζονται 600.000 λογαριασμοί μελών του Facebook. Είτε από χάκερ που θέλουν να υποκλέψουν τα προσωπικά δεδομένα των χρηστών για να κάνουν πλάκα, είτε εμμέσως από εταιρείες που θέλουν να στείλουν αμέτρητα διαφημιστικά ή πολιτικά μηνύματα.

Οι χάκερ και ο Βαρουφάκης
Θύμα της πρώτης κατηγορίας έπεσε και ο αναπληρωτής υπουργός Υγείας Παύλος Πολάκης που προσφάτως έκανε ανάρτηση στο Facebook γράφοντας: «Κάποιο τσογλάνι εχει χακάρει το λογαριασμό μου και ανεβάζει δημοσιεύσεις στο όνομα μου». Πράγματι, κάποιος χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό του, ανέβασε μία συνέντευξη του Γιάνη Βαρουφάκη με τίτλο: «Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει μεταλλαχθεί σε ένα μνημονιακό κόμμα».

Για την αποφυγή τέτοιων περιστατικών, οι υπεύθυνοι του δημοφιλούς ιστοχώρου κοινωνικής δικτύωσης δημιουργούν συνεχώς νέες υπηρεσίες προστασίας, τις οποίες με τη σειρά τους οι «μάγοι του διαδικτύου» και επαγγελματίες αποδομούν. Σύμφωνα, εξάλλου, με έμπειρους χάκερ και προγραμματιστές υπολογιστών, πρόκειται για μία σχετικά εύκολη υπόθεση.

Το μόνο που πρέπει να έχει στη διάθεσή του ο «εισβολέας» είναι ο αριθμός τηλεφώνου του χρήστη, και μάλιστα όχι ο τωρινός, αλλά και κάποιος παλαιότερος. Και αυτό, καθώς, όπως είναι γνωστό στους μυημένους, σε περίπτωση που κάποιος έχει ξεχάσει τον κωδικό πρόσβασης του, το Facebook δίνει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει το τηλεφωνικό νούμερο, έτσι ώστε να αποκτήσει ξανά πρόσβαση. Εάν, λοιπόν, ένας χάκερ αποφασίσει να μάθει τον παλαιό αριθμό τηλέφωνο του χρήστη, κάτι όχι και τόσο δύσκολο, μπορεί στη συνέχεια να εισέλθει ανενόχλητος στον λογαριασμό.

Και από ανειδίκευτο πιτσιρικά
Όπως έγραψε ένας 21χρονος χάκερ, ο Τζέιμς Μαρτιντάλε, αν και το Facebook ζητά διαρκώς από τους χρήστες να συνδέσουν τον τηλεφωνικό τους αριθμό με τον λογαριασμό τους, δεν τους θυμίζει ποτέ να τον ανανεώσουν σε περίπτωση που αλλάξουν τα στοιχεία επικοινωνίας τους. Για του λόγου το αληθές, ο ανειδίκευτος πιτσιρικάς, μόνο και μόνο για να αποδείξει τον ισχυρισμό του, κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση σε εκατοντάδες λογαριασμούς στο Facebook.

Απέκτησε έναν νέο αριθμό τηλεφώνου και μετά έβαλε την κάρτα sim στο κινητό του. Αμέσως μετά έλαβε ένα μήνυμα από το Facebook παρά το γεγονός πως δεν είχε συνδέσει τον αριθμό με τον δικό του λογαριασμό. «Ήμουν περίεργος. Ήξερα πως το Facebook επιτρέπει σε οποιονδήποτε να βρει τον λογαριασμό του με τη χρήση του τηλεφωνικού αριθμού, οπότε πληκτρολόγησα τον αριθμό στο πεδίο αναζήτησης και ιδού». Εμφανίστηκε η επιλογή ανάκτησης του κωδικού πρόσβασης και στη συνέχεια έστειλε τον κωδικό στο κινητό του για να μπορεί να συνδεθεί.

Ένας φοιτητής από την Πολωνία ονόματι Μπαρτοζ Πονουρκιεγουιτς ανέπτυξε μία εφαρμογή για Android που ονόμασε Faceniff. Αυτή είναι που έδωσε τη δυνατότητα υποκλοπής στοιχείων για λογαριασμούς Twitter και Facebook σε περίπτωση που αυτοί είναι συνδεδεμένοι στο ίδιο δίκτυο Wi-Fi με τον ενδιαφερόμενο. Οποιοσδήποτε, δηλαδή, μπαίνει σε ένα ασύρματο δίκτυο μπορεί να εισβάλει στους λογαριασμούς όσων είναι συνδεδεμένοι στο ίδιο δίκτυο και χρησιμοποιούν το Facebook εκείνη τη στιγμή, πολύ εύκολα και πολύ γρήγορα. Η εφαρμογή μέσα σε 30 δευτερόλεπτα αναγνωρίζει τους λογαριασμούς του Facebook που είναι διαθέσιμοι και διεισδύει σε αυτούς.

Ένας ακόμα καλοκάγαθος χάκερ προχώρησε σε ένα πείραμα, μόνο και μόνο για να αποδείξει ότι ο καθένας μπορεί να υποκλέψει λογαριασμούς του Facebook. Για του λόγου το αληθές δημιούργησε και ένα σχετικό βίντεο. O Ρικ Φέργκιουσον εξηγεί πως το μόνο που χρειάζεται ένας χάκερ είναι να αποστείλει ένα SMS (μήνυμα) στο τηλέφωνο οποιουδήποτε ανυποψίαστου χρήστη.

Η αποδυνάμωση του γίγαντα
Το ανυποψίαστο θύμα δέχεται μία κλήση και έχει πέσει θύμα εξαπάτησης διότι κατέβασε από το appstore μία δωρεάν εφαρμογή, η οποία υπόσχεται ότι θα αυξήσει την ευκρίνεια της κάμερας της συσκευής του. Έτσι λοιπόν έχει χωρίς να το καταλάβει εγκαταστήσει κακόβουλο λογισμικό, το οποίο είναι μεταμφιεσμένο σαν μία δωρεάν και χρήσιμη εφαρμογή. Το κακό με την εφαρμογή είναι ότι ακόμα και αν πάει ο χρήστης στην καρτέλα όπου φαίνονται οι εφαρμογές που τρέχουν δεν δείχνει κάτι ύποπτο.

Στη συνέχεια ο χάκερ στέλνει ένα μήνυμα με τίτλο «this is your master» (είμαι το αφεντικό σου) και το δεύτερο κινητό απαντά χωρίς να το γνωρίζει ο ιδιοκτήτης του με ένα μήνυμα που λέει είμαι έτοιμος να σε υπηρετήσω! Ακόμα και αν το θύμα κοιτάξει τα μηνύματά του δεν θα βρει τίποτα, καθώς ο ιός είναι κρυμμένος. Παρ’ όλα αυτά ένας άγνωστος έχει ανακτήσει τον πλήρη έλεγχο της συσκευής του θύματος. Μπορεί να παρακολουθήσει τα εισερχόμενα μηνύματα, να ενεργοποιεί το μικρόφωνο, να ενεργοποιεί την κάμερα και να τα πάρει χωρίς το θύμα να καταλάβει τίποτα! Η Τζέσικα Κλαρκ παρουσίασε σε βίντεο τον πιο αποτελεσματικό τρόπο να παραβιάσει κανείς τον διαδικτυακό λογαριασμό κάποιου στο Facebook. Η ίδια επέλεξε να «επιτεθεί» σε έναν δημοσιογράφο, θέλοντας να αποδείξει πόσο διάτρητη είναι η ασφάλεια.

Όπως και να έχει, όμως, μία ενδεχόμενη πτώση του Facebook δεν επηρεάζει μονάχα τον Μάρκ Ζάκεμπεργκ και τους επενδυτές του. Ενδεικτικό αυτού, το βαθύ «κόκκινο» που δείχνουν τα ταμπλό στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου. Η παρακμή του μπορεί να λειτουργήσει σαν ντόμινο, οδηγώντας στον γκρεμό και άλλους τεχνολογικούς κολοσσούς, όπως η Apple και η Google.

Η τάση συγκέντρωσης της αγοράς σε ελάχιστες εταιρείες, για την οποία προειδοποιούν εδώ και καιρό οι οικονομολόγοι, είναι πιθανό να δείξει πόσο βλαβερή είναι με αφορμή την συγκεκριμένη περίπτωση. Από την άλλη, δεν είναι λίγοι εκείνοι που ισχυρίζονται ότι μία πιθανή αποδυνάμωση του γίγαντα θα δώσει μία ανάσα σε άλλες εταιρείες, οι οποίες θα μπορέσουν να κερδίσουν έδαφος. Από το 2012 ακόμα το Facebook έχει σαν πάγια τακτική την αντιγραφή ή εξαγορά των κοινωνικών δικτύων που κερδίζουν έδαφος, εμποδίζοντας ουσιαστικά την ύπαρξη ανταγωνισμού.

slpress.gr

Δημοσίευση σχολίου

Παρακαλούμε σχολιασμούς επί της ουσίας.
Τα σχόλια σας δεν περνάν από έλεγχο γιατί πιστεύουμε ότι δεν θα θίγουν κάποιον προσωπικά με βρισιές και συκοφαντίες.
Τέτοιου είδους σχόλια δεν περνάν από έλεγχο, αλλά θα διαγράφονται μετά την δημοσίευση.
Παρακαλούμε να γράφετε σε πεζά και όχι κεφαλαία
-------------------------------------------------------------------------
Ο ΔΙΚΤΥΟΥΡΓΟΣ ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρει για τα άρθρα - αναρτήσεις που δημοσιεύονται και απηχούν τις απόψεις των συντακτών τους. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών ή ότι υπάρχει κάποιο σφάλμα, επικοινωνήστε μέσω, φόρμας επικοινωνίας.
Ευχαριστούμε

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.

[disqus]

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Από το Blogger.
Javascript DisablePlease Enable Javascript To See All Widget